Etapy procesu innowacyjnego w przedsiębiorstwie

Drukuj PDF
 
 Marek Szarucki*, Adres poczty elektronicznej jest chroniony przed robotami spamującymi. W przeglądarce musi być włączona obsługa JavaScript, żeby go zobaczyć.  

 

Innowacje przenikają obecnie wszystkie fazy działalności gospodarczej, przejawiając się w projektach, produktach, działaniach marketingowych, obsłudze klienta, zarządzaniu, a nawet ustalaniu ceny. Każde przedsiębiorstwo musi być zorientowane proinnowacyjnie, aby dostarczać lepszych oraz oszczędniejszych wyrobów i usług.

Innowacje rozpatrywane mogą być dwojako: w ujęciu rzeczowym oraz czynnościowym. Innowacja w ujęciu rzeczowym postrzegana jest jako rezultat lub wynik zastosowania postępu oraz wiedzy. W przyjmowaniu innowacji jako wynik, oprócz końcowego rezultatu zastosowania innowacji, zalicza się tutaj również działania poprzedzające powstanie danego wyniku. Innowacja w ujęciu czynnościowym  przedstawia innowacje jako proces innowacyjny. Poniżej zaprezentowane zostaną poszczególne etapy procesu innowacyjnego.

Procesy są nieodłącznym elementem każdego systemu technicznego, społecznego czy organizacyjnego1. Proces oznacza ?przebieg następujących po sobie i powiązanych przyczynowo określonych zmian, stanowiących etapy rozwoju czegoś?2. W przypadku procesu innowacyjnego jest to ogół zmian prowadzących do rozwoju oraz powstania innowacji. Innymi słowy, proces innowacyjny oznacza ?generowanie idei innowacyjnej niezależnie od tego, jakiego pomysłu dotyczy lub na jakim obszarze działalności innowacyjnej powstaje, a następnie na tworzeniu, projektowaniu oraz pierwszej realizacji?3. Proces ten odnosi się do przedziału czasowego począwszy od pierwszej koncepcji aż do pierwszej realizacji i jest on ?ciągiem zdarzeń, koniecznych dla komercjalizacji każdej innowacji?4.

Proces innowacyjny składa się z etapów uporządkowanych chronologicznie i powiązanych ze sobą różnymi interakcjami5. Procesy takie mogą być rozpatrywane z punktu widzenia gospodarki, przedsiębiorstwa lub pojedynczej innowacji6. Bez względu na sposób badania, proces innowacyjny, w najszerszym ujęciu, zawiera dwie fazy: 1) fazę powstania innowacji, 2) fazę upowszechniania innowacji. Ilość etapów procesu innowacyjnego zależy od przyjętej definicji oraz zakresu procesu innowacyjnego, nie mniej jednak, podstawowym zdarzeniem w tego rodzaju procesie jest wdrożenie nowego produktu czy rozwiązania7.

W literaturze przedmiotu odnaleźć można trzy modele przedstawiające proces innowacyjny w ujęciu tradycyjnym. Pierwszy to model procesu innowacyjnego ?pchanego przez naukę?, drugi - model procesu innowacyjnego ?ciągniętego przez rynek?, z kolei trzeci to sprzężony model procesu innowacyjnego8. Poniższy rysunek obrazuje przykładowy schemat procesu innowacyjnego oraz jego etapy w przedsiębiorstwie (zob. Rys. 1).

Rys1_epi

          

  

  

  

  

  

  

  

  

  

  

 
  
Rysunek 1. Etapy procesu innowacyjnego
Źródło: opracowanie własne na podstawie P. Niedzielski, ?Zarządzanie innowacjami?, op. cit., s. 240-243; W. Janasz, K. Kozioł, Determinanty działalności innowacyjnej przedsiębiorstw, PWE, Warszawa 2007, s. 33-39; P. McGowan, ?Innowacje i przedsiębiorczość wewnętrzna?, w: Praktyka kierowania, red. D.M. Stewart, PWE, Warszawa 1994, s. 583. 

            Na pierwszym etapie procesu innowacyjnego identyfikowany jest problem do rozwiązania lub okazja rynkowa do wykorzystania przez przedsiębiorstwo. Etap drugi polega na generowaniu pomysłu (idei innowacyjnej), który jest wynikiem rezultatów badań na etapie pierwszym. Etap trzeci to wstępna ocena idei innowacyjnej z punktu widzenia możliwości zewnętrznych (np. badanie opinii oraz zapotrzebowania na nowy produkt potencjalnych klientów) oraz możliwości wewnętrznych przedsiębiorstwa (np. dostępność środków niezbędnych do realizacji innowacji). Następnie, po zweryfikowaniu możliwości zewnętrznych i wewnętrznych oraz uzyskaniu pozytywnej oceny, rozpoczyna się etap projektowania i testowania nowego wyrobu. Kolejny etap to produkcja nowego wyrobu. Z kolei etap ostatni, który wspierany jest przez funkcję marketingu przedsiębiorstwa, prowadzi do realizacji wyrobów oraz wprowadzenia ich na rynek.

          Jednym z najważniejszych aspektów procesu innowacyjnego jest jego efektywność ekonomiczna9. Przedsiębiorstwo ponosi koszty inwestycyjne związane z realizacją rozwiązań innowacyjnych. Z kolei, wymierne wyniki finansowe dla przedsiębiorstwa pojawiają się dopiero na ostatnim etapie procesu (po wprowadzeniu produktu na rynek), pod warunkiem, iż popyt na nowe wyroby zostanie oszacowany prawidłowo.

W zależności od czasu trwania procesu innowacyjnego zmieniają się koszty planowania przedsięwzięcia innowacyjnego oraz poziom jego ryzyka. Ryzyko jest tym wyższe, im rozwiązanie innowacyjne ma bardziej przełomowy i rewolucyjny charakter10. Każdy proces innowacyjny charakteryzuje się jednak specyficznymi cechami, w zależności od wielkości przedsiębiorstwa czy rodzaju prowadzonej działalności11, a zatem poszczególny przypadek wymaga indywidualnego podejścia badawczego.

 


* Adiunkt w Katedrze Analiz Strategicznych, Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie.

1 T. Pszczołowski, Mała encyklopedia prakseologii i teorii organizacji, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1978, s. 185.

2 Zob. Słownik języka polskiego, PWN, Warszawa 2003; J. Zieleniewski, Organizacja zespołów ludzkich. Wstęp do teorii organizacji i kierowania, PWN, Warszawa 1976, s. 42.

3 Strategie innowacyjne przedsiębiorstw, red. W. Janasz, Uniwersytet Szczeciński, Szczecin 2001, s. 195.

4 P. Niedzielski, ?Zarządzanie innowacjami w przedsiębiorstwach usługowych?, w: Przedsiębiorstwo usługowe. Zarządzanie, red. B. Filipiak i A. Panasiuk, PWN, Warszawa 2008, s. 240.

5 W. Janasz, K. Kozioł, Determinanty działalności innowacyjnej przedsiębiorstw, PWE, Warszawa 2007, s. 34.

6 Zob. A. Francik, A. Pocztowski, Procesy innowacyjne, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków 1991, s. 281-283.

7 W. Janasz, K. Janasz, A. Świadek, J. Wiśniewska, Strategie innowacyjne przedsiębiorstw, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2001, s. 194-197.

8 A.H. Jasiński, Innowacje techniczne a działalność marketingowa, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Zarządzania im. L. Koźmińskiego, Warszawa 1998, s. 13-14.

9 P. Niedzielski, ?Zarządzanie innowacjami?, op. cit., s. 240

10 W. Janasz, K. Kozioł, Determinanty działalności?, op. cit., s. 39.

11 Procesy innowacyjne w obszarze produkcyjnym i usługowym opierają się na tych samych założeniach, nie mniej jednak występują pewne różnice w ich przebiegu. Zob. J. Howells, Innovation and services. New conceptual frameworks, ?CRIC Disussion Paper?, no. 38, August 2000, s. 8.
 
strony www tarnów agencja reklamowa kraków decoupage

Archiwalne numery Kwartalnika

3 4

koszulki patriotyczne rozliczenie pit tarnów alimenty tarnów rozwód tarnów
statystyka